Mathieu
Bihet

Op voorstel van minister van Energie Mathieu Bihet en minister van Consumentenbescherming Rob  Beenders heeft de federale regering vandaag in tweede lezing een belangrijke hervorming  goedgekeurd die op 1 januari 2027 in werking treedt en die tot doel heeft de energiefactuur voor  gezinnen en kmo’s duidelijker, transparanter en beter vergelijkbaar te maken. 

De hervorming van de energiefactuur komt op een moment waarop de energiemarkt opnieuw onder  druk staat door geopolitieke spanningen. Hoewel de bevoorrading vandaag geen probleem vormt,  voelen gezinnen de impact vooral via de prijs. 

De voorbije weken hebben tienduizenden gezinnen hun energiefactuur opnieuw bekeken en zijn velen  overgestapt naar vaste contracten, wat aantoont hoe groot de nood is aan duidelijke en vergelijkbare  informatie. Daarnaast wees de CREG er recent op dat plotse aanpassingen van tariefkaarten door  energieleveranciers vragen oproepen op het vlak van transparantie en voorspelbaarheid. “In die  context is de ambitie van de regering om meer duidelijkheid en vertrouwen te creëren op de  energiemarkt bijzonder relevant,” benadrukt minister van Energie Mathieu Bihet. 

Begrijpen, vergelijken en beheersen 

Vandaag is het voor veel gezinnen bijzonder moeilijk om energiecontracten correct te vergelijken.  Prijsstructuren zijn vaak complex en weinig transparant, waardoor consumenten niet altijd weten welk  contract voor hen het voordeligst is. 

“Met deze hervorming wil de regering ervoor zorgen dat consumenten in één oogopslag het meest  voordelige contract kunnen identificeren,” bevestigt de minister van Energie. Het voorontwerp van wet  werd aangepast na een brede consultatie met de gewesten, de regulatoren, de ombudsdienst en  vertegenwoordigers van consumenten en leveranciers. 

Dat betekent concreet dat gezinnen facturen van verschillende leveranciers eenvoudiger naast elkaar  zullen kunnen leggen en vergelijken, en beter zullen begrijpen waarvoor ze precies betalen, zonder  kleine lettertjes of complexe formules. Wie van contract verandert, zal bovendien beter kunnen  inschatten wat de werkelijke impact is op zijn energiefactuur. Ook hoge voorschotten die vandaag niet  altijd overeenstemmen met het werkelijke verbruik, worden transparanter en beter opvolgbaar. 

Wat verandert er voor de consument?

De energiefactuur wordt grondig vereenvoudigd en gestandaardiseerd, zodat consumenten beter  kunnen vergelijken en duidelijkere informatie krijgen. 

Zo wordt een uniforme structuur ingevoerd voor alle leveranciers, met een heldere opsplitsing van alle  kosten (energie, netkosten en heffingen), zonder verborgen of verwarrende elementen. Ook de  prijsinformatie wordt duidelijk weergegeven, zodat consumenten beter begrijpen wat ze effectief  betalen.  

Daarnaast worden ook een aantal concrete verbeteringen ingevoerd: 

• Duidelijkere en meer volledige precontractuele informatie voor consumenten. 

• Meer transparantie bij stilzwijgende verlengingen van contracten. 

• Verplichte vermelding van een weblink en/of QR-code op facturen en communicatie, die  rechtstreeks leidt naar de tariefkaart van het contract. 

• Een verbod op misleidende of complexe prijsmechanismen, zoals voorwaardelijke kortingen  of opeenvolgende tarieven binnen één contract. 

• Een meer uniforme en leesbare structuur van de leveringsprijzen. 

Ook het regelgevend kader rond energiecontracten wordt aangescherpt: 

• Het recht van gezinnen en kmo’s om hun contract op elk moment op te zeggen, met een  opzegtermijn van maximaal drie weken, blijft volledig behouden. 

• Eventuele vaste vergoedingen bij vroegtijdige opzeg worden strikt beperkt en mogen enkel pro  rata worden aangerekend, in verhouding tot de effectief geleverde periode. 

• De bewijslast voor de proportionaliteit van dergelijke kosten ligt bij de energieleverancier. 

Meer transparantie en controle op de energiefactuur 

De CREG zal toezien op de correcte toepassing van deze regels en de effecten ervan jaarlijks monitoren. 

Uit recente analyses blijkt dat gezinnen vandaag tot enkele honderden euro’s per jaar kunnen  besparen door beter te vergelijken en over te stappen — net dat wil deze hervorming structureel  mogelijk maken. 

Indien Europa haar plannen doorzet, zullen ook ETS2-kosten afzonderlijk op de factuur worden  vermeld, zodat deze volledig transparant zijn voor de consument. 

De inwerkingtreding van deze hervorming is voorzien op 1 januari 2027. Over deze aanpassingen zal  nog advies worden gevraagd aan de Raad van State. 

Minister van Energie Mathieu Bihet: “In een context van internationale onzekerheid en schommelende  energieprijzen is het essentieel dat gezinnen duidelijk weten waar ze voor betalen. Met deze  hervorming maken we de energiefactuur transparanter en beter vergelijkbaar. Zo versterken we de  positie van de consument en beschermen we de koopkracht van de mensen.” 

Rob Beenders, minister van Consumentenbescherming: “Deze maatregelen zorgen ervoor dat  consumenten de garantie krijgen dat ze effectief voor het meest voordelige energiecontract kunnen  kiezen wanneer ze hun contract willen wijzigen. Dit vertaalt zich rechtstreeks in structureel lagere  energiekosten en een structurele ondersteuning van hun koopkracht.”